Esta historia comeza arredor dunha mesa de xogo, na Francia de mediados do século XVII. A mesa na que Antoine Gombaud gasta o tempo xogando aos dados. Adoita apostar a conseguir un dobre seis en 25 oportunidades, pois de tantas partidas sabe que é unha aposta gañadora en máis da metade dos casos. Curiosamente, para obter un seis cun único dado abonda con catro lanzamentos para ter vantaxe, feito inexplicable considerando as proporcións entre un caso e o outro. Por que 25 e non 24?Un día, coincide nunha viaxe cun afamado científico, Blaise Pascal, preguntándolle a razón dese fallo na Aritmética. E o aludido comunícalle o asunto a un colega, tamén afeccionado ás matemáticas: Pierre de Fermat.Ambos resolven o problema independentemente, compartindo os seus descubrimentos por carta. E o que comezou como curiosidade dun xogador impenitente acaba sendo o xerme dunha nova ciencia: a teoría da probabilidade. A explicación do azar mediante as matemáticas. E Pascal, entendendo o alcance do traballo desenvolvido, define este novo saber como a matemática do azar.Neste texto presentamos a tradución ao galego das cartas conservadas, xunto coas explicacións matemáticas do seu contido. Veremos o carácter e as relacións entre os autores, xunto coas situacións vitais que van atravesando, pois as misivas adoitan conter referencias persoais e históricas. Saberemos as fórmulas de cortesía de uso obrigado entre autores de ciencia, traballo daquela a cargo maioritariamente de afeccionados. Os xigantes a cuxos ombros se subirían despois Newton e outros para ver máis lonxe.

Tapa blanda

Gallego

Servizo De Publicacions Da Universidade De Vigo

Correspondencia entre fermat e pascal

Frauenburg, 24 de maio de 1543. No leito de morte, Nicolás Copérnico ve por vez primeira un exemplar da obra que acaba de publicar, titulada De revolutionibus orbium coelestium. Trátase dun conxunto de libros científicos nos que presenta unha idea revolucionaria, que dubidou moito tempo antes de dar a coñecer, pois sabe que con ela se abrirá a caixa de Pandora: é a Terra a que xira ao redor do Sol e non á inversa. Ese mesmo día morre, quedando a salvo de represalias. Non tardará o texto en pasar a formar parte da lista de libros prohibidos pola Igrexa. Pero nada evitará que outros tomen o testemuño, sufrindo por elo duros castigos: Giordano Bruno morrerá na fogueira, e Galileo Galilei deberá abxurar en público desta idea. Pero aínda que tarde, a verdade acabará por abrirse camiño. Neste libro presentamos o primeiro libro de Copérnico, traducido directamente ao galego dende o orixinal en latín, así como unha biografía do autor e un estudo crítico da obra. En homenaxe aos seus continuadores incluímos tamén a tradución ao galego da sentenza que condenou a Galileo en 1633 e a abxuración que se viu obrigado a pronunciar para salvar a vida.

O libro que ninguen puido ler

París, ano 1900. No II Congreso Internacional de Matemáticos, David Hilbert sorprende á audiencia indicando os problemas nos que a ciencia matemática debe traballar nos próximos cen anos. E axiña comeza a carreira por lograr a gloria de solucionar algún deles, que marcará o devir da investigación matemática do século por comezar. Sobre o resultado do desafío máis dun século despois, así como sobre os novos retos, trata este libro, no que ademais se presenta a tradución íntegra da conferencia.

Correspondencia entre fermat e pascal (2024)

O libro que ninguen puido ler (2021)

A lista de hilbert (2018)